{"id":20203,"date":"2025-01-22T20:52:23","date_gmt":"2025-01-22T17:52:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.sanalulke.org\/?p=20203"},"modified":"2025-02-02T01:17:12","modified_gmt":"2025-02-01T22:17:12","slug":"yas-ne-kadar-surmeli-psikolojiyi-nasil-etkiliyor-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/buradasin.com.tr\/kutuphane\/yas-ne-kadar-surmeli-psikolojiyi-nasil-etkiliyor-2\/","title":{"rendered":"Yas Ne Kadar S\u00fcrmeli? Psikolojiyi Nas\u0131l Etkiliyor?"},"content":{"rendered":"

Yas denilince insan\u0131n akl\u0131na \u00f6l\u00fcm gelir ama genel olarak bir kaybedili\u015fe y\u00fcklenen anlamd\u0131r. Kay\u0131plar do\u011fumlar kadar do\u011fal bir s\u00fcre\u00e7tir. Hepimiz hayat\u0131m\u0131z\u0131n bir d\u00f6neminde yak\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131, sevdiklerimizi kaybettik, kaybedece\u011fiz ve bir g\u00fcn bizlerde \u00f6lece\u011fiz.\u00a0Nas\u0131l ki do\u011fum oldu\u011funda seviniyorsak, sevdi\u011fimiz insanlar\u0131 kaybetmemize \u00fcz\u00fclmemizde normaldir.<\/p>\n

<\/span>Psikolojik a\u00e7\u0131dan yas’a 5 farkl\u0131 evrede tepki verilmektedir;<\/strong><\/span><\/h2>\n
    \n
  • \u0130nkar devresi,<\/li>\n<\/ul>\n
      \n
    • \u00d6fke ortaya \u00e7\u0131kar,<\/li>\n<\/ul>\n
        \n
      • Pazarl\u0131k a\u015famas\u0131,<\/li>\n<\/ul>\n
          \n
        • Depresyon s\u00fcreci,<\/li>\n<\/ul>\n
            \n
          • Kabullenme evresi,<\/li>\n<\/ul>\n

            <\/span>Kaybedilen ki\u015finin e\u015fyalar\u0131n\u0131 ne yapmal\u0131?<\/span><\/h2>\n

            Vefat eden ki\u015finin kulland\u0131\u011f\u0131 oday\u0131 hi\u00e7bir \u015fekilde bozmay\u0131p, namaz k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 seccadesini yerden toplamamak do\u011fru de\u011fildir. Kitaplar\u0131n\u0131 atmay\u0131n, saatini atmay\u0131n bu normal bir davran\u0131\u015ft\u0131r. Kendi ki\u015fisel olarak kulland\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri sanki hayattaym\u0131\u015f gibi evde bulundurmak patolojiyi derinle\u015ftirmekten ba\u015fka bir i\u015fe yaramaz.<\/p>\n

            Vefat eden ki\u015finin baz\u0131 e\u015fyalar\u0131n\u0131 saklamakta bir sorun yoktur. Vefat eden ki\u015finin t\u00fcm e\u015fyas\u0131n\u0131 kald\u0131r\u0131p atmakta sanki “\u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc iyi oldu” anlam\u0131na gelece\u011fi i\u00e7in baz\u0131 anlam y\u00fckl\u00fc e\u015fyalar\u0131 saklamak bu a\u00e7\u0131dan do\u011frudur. Bizim k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde geri kalan e\u015fyalar ihtiyac\u0131 olan birine ya da bir kurulu\u015fa verilir ve vefat edenin sevap kazanmas\u0131 beklenir.<\/p>\n

            <\/span>Bo\u015fvermi\u015flik duygusu nas\u0131l a\u015f\u0131l\u0131r?<\/span><\/h2>\n

            Taziyenin ilk bak\u0131\u015fta ki\u015finin bo\u015fvermesi normal olan bir \u015feydir. D\u00fcnyan\u0131n kabul etti\u011fi yas s\u00fcresi 16 haftad\u0131r. Yas e\u011fer 16 haftay\u0131 ge\u00e7iyorsa psikologluk bir durum var demektir.<\/p>\n

            Hayat\u0131 ve ya\u015famay\u0131 bo\u015fveren ki\u015fiye ilk \u00f6neri yak\u0131nlar\u0131ndan gelmelidir ve yas tutan ki\u015finin anlayaca\u011f\u0131 bir \u015fekilde ikna etmelidir. Gerekirse daha \u00f6nce yak\u0131nlar\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f insanlar\u0131 \u00f6rnek g\u00f6stererek ki\u015fiyi kibarca uyarmas\u0131 ve normale d\u00f6nmesi i\u00e7in g\u00fczel s\u00f6zler s\u00f6ylemesi beklenen bir davran\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

            <\/span>Yas d\u00f6nemindeki duygular\u0131n payla\u015f\u0131m\u0131<\/span><\/h2>\n

            “Hayat devam ediyor”, “yak\u0131nda her \u015fey d\u00fczelecek” gibi s\u00f6zler yak\u0131n\u0131 vefat eden ki\u015fiye s\u00f6ylenmemelidir. Bu gibi s\u00f6zler empati kuramamak anlam\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Bu tip durumlarda ki\u015fiye yas an\u0131nda yard\u0131mc\u0131 olma niyeti ile yola \u00e7\u0131k\u0131lm\u0131\u015fsa dahi s\u00f6ylenen bu t\u00fcr s\u00f6zler ile daha \u00e7ok yaralayabiliriz.<\/p>\n

            Bizim k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fczde yas ile ilgili etkileyici kurallar vard\u0131r. Vefat eden ki\u015finin gerekirse birinci derecede yak\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan y\u0131kan\u0131p kefenlenmesi kabullenmeyi daha kolayla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Bir sonraki a\u015famada mezar kaz\u0131ld\u0131ktan sonra yak\u0131nlar\u0131n\u0131n toprak atmas\u0131na izin verilir bu \u00e7ok rahatlat\u0131c\u0131 bir \u015feydir ve ki\u015filerin kabullenmesini kolayla\u015ft\u0131r\u0131r. \u00a0Yak\u0131n\u0131n\u0131 kaybeden herkesin mezarl\u0131k s\u00fcrecinde bulunmas\u0131 yas s\u00fcrecini atlatmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n

            <\/span>Yas s\u00fcrende a\u011flama nas\u0131l olmal\u0131d\u0131r?<\/span><\/h2>\n

            Yak\u0131n\u0131n\u0131 kaybeden herkesin bu s\u00fcre\u00e7te a\u011flamas\u0131 normaldir. Kocas\u0131 vefat etmi\u015f bir kad\u0131n\u0131 \u00e7ok a\u011flad\u0131 diye acil servise g\u00f6t\u00fcr\u00fcp sakinle\u015ftirici i\u011fne yapt\u0131rmak o kad\u0131na yap\u0131lm\u0131\u015f bir haks\u0131zl\u0131kt\u0131r. E\u015fini kaybetmi\u015f bir kad\u0131n\u0131n a\u011flamas\u0131ndan daha do\u011fal bir \u015fey olamaz. E\u011fer ki\u015fi \u00e7evredekilere sald\u0131r\u0131yorsa, kendisine zarar veriyorsa sakinle\u015ftirici i\u011fne \u00f6nerilmektedir. Bunun haricinde bir ki\u015fi e\u011fer yak\u0131n\u0131n\u0131 kaybetmi\u015fse ve sesli a\u011fl\u0131yor ise acile g\u00f6t\u00fcr\u00fclmesi do\u011fru de\u011fildir.\u00a0Sakinle\u015ftirici s\u00fcreci unutturur, oysa yas s\u00fcreci, unutarak de\u011fil ya\u015fayarak atlat\u0131lmas\u0131 gereken bir\u015feydir.<\/p>\n

            \r\n
            \r\n\r\n
            <\/div>\r\n \r\n <\/div>\r\n\r\n