Hattab o\u011flu \u00d6mer\u2019in bu zengin ki\u015fili\u011fine verilebilecek en iyi isim \u201cbasiretli ki\u015filik\u201dtir.<\/strong><\/p>\n \u201cBas\u00eeret\u201d ifadesinden iki mana anl\u0131yoruz: Birincisi derin bir d\u00fc\u015f\u00fcnce ve (olaylara) bak\u0131\u015f, ikincisi vaktinde ve zaman\u0131nda do\u011fru ola\u00adna ula\u015fmakt\u0131r. Nitekim ilk zamanlarda bile bunu \u00d6mer\u2019in hayat\u0131nda g\u00f6rmekteyiz. O zaman \u00d6mer\u2019in y\u00fcz\u00fcnde, \u00d6z\u00fcnde ve fikrinde cahi\u00fcye d\u00f6neminin karanl\u0131klar\u0131ndan bir perde vard\u0131. Bu sebeple insanlara rah\u00admet olarak g\u00f6nderilen davet sahibi Peygamber\u2019i par\u00e7alamak istemek\u00adteydi. Bu niyetle harekete ge\u00e7ti\u011finde yolda kendisine: \u201cK\u0131z karde\u015fin ve kocas\u0131 babalar\u0131n\u0131n dinini b\u0131rak\u0131p yeni bir dine girdiler. Cezaland\u0131racaksan \u00f6nce onlar\u0131 cezaland\u0131r\u201d dediler. \u00d6mer hemen d\u00f6n\u00fcp karde\u015fine y\u00f6\u00adneldi. \u015eiddetli tart\u0131\u015fmalardan sonra, karde\u015finden baz\u0131 Kur\u2019an ayetleri\u00adni i\u015fitti. Hemen bu noktada \u00d6mer basiretiyle, bu i\u015fittiklerinin insan s\u00f6\u00adz\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu derin anlaml\u0131 s\u00f6zlerin semalardan gelen bir sesleni\u015f olaca\u011f\u0131m, bunlar\u0131n insan g\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00fcst\u00fcnde oldu\u011funu anlad\u0131.<\/p>\n \u0130\u015fte bu basiret \u00d6mer\u2019i imana sevkedip s\u00fcr\u2019atle Ras\u00fblullah\u2019\u0131n huzu\u00adrunda kelime-i \u015fahadeti s\u00f6ylemeye sevk etti.<\/p>\n Ayn\u0131 basiret \u00d6zelli\u011fi \u0130sl\u00e2m olu\u015fundan az sonra Hz. Peygamber ile yapt\u0131\u011f\u0131 k\u0131sa konu\u015fmada kendisini g\u00f6steriyor: \u0130\u015fte bu \u00f6zelli\u011fin sahibi \u00d6mer: \u201cEy Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc! Biz hak \u00fczereyiz. Bizim kar\u015f\u0131m\u0131zdakiler b\u00e2t\u0131l \u00fczere de\u011fil mi? O halde ni\u00e7in saklan\u0131yoruz?\u201d demi\u015ftir.<\/p>\n Hz. \u00d6mer bu d\u00fc\u015f\u00fcncesinin Peygamber kat\u0131nda kabul g\u00f6rece\u011fini \u00fcmit etmektedir. Nitekim bir s\u00fcre sonra Hz. Peygamber arkada\u015flar\u0131 (ashab\u0131) aras\u0131na \u00e7\u0131karak insanlar\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a \u0130sl\u00e2m\u2019a davet edece\u011fini bildir\u00addi. Ras\u00fblullah\u2019\u0131n bu a\u00e7\u0131klamas\u0131 \u0130sl\u00e2miyet i\u00e7in bir basan ve zafer oldu. Bu a\u00e7\u0131k davet, daha \u00f6nceki m\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131 gizleme d\u00f6nemi ile Allah\u2019\u0131n dinini a\u00e7\u0131ktan il\u00e2n etme d\u00f6nemi aras\u0131nda bir\u2019d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131\u2019olmu\u015ftur.<\/p>\n G\u00fcnler ge\u00e7ip zaman ilerledik\u00e7e Hz. \u00d6mer\u2019in anlay\u0131\u015f ve basireti derinle\u015fti ve ilerledi. O derecede ki Hz. Peygamber \u015f\u00f6yle buyurdu:<\/p>\n Her peygamber\u2019in \u00fcmmetinde kendisine ilham gelen kimseler bu\u00adlunur. Benim \u00fcmmetimde b\u00f6yle bir kimse olacak ise bu \u00d6mer\u2019dir.<\/p>\n Hz. Peygamber bu ifadeyi m\u00fctevazi bir anlay\u0131\u015fla dile getirmi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendisinden \u00f6nceki \u00fcmmetlerde \u201ckendisine iham gelen kimse\u00adler\u201d oldu\u011funa g\u00f6re peygamberlerin sonuncusu olan Hz. Muhammed\u2019in \u00fcmmetinde ilham verilecek kimse sadece Hz. \u00d6mer olamaz, aksine kendisine ilham verilenler pek \u00e7oktur. \u00d6mer\u2019in bunlardan biri olaca\u011f\u0131\u00adn\u0131 Ras\u00fblullah bildirmi\u015ftir.<\/p>\n Hz. Peygamber bir ba\u015fka s\u00f6z\u00fcnde \u00d6mer\u2019in bir di\u011fer \u00f6zelli\u011fini di\u00adle getirmi\u015ftir:<\/p>\n \u015eeytan \u00d6mer\u2019den ka\u00e7ar. \u015eeytan onu g\u00f6r\u00fcnce mutlaka \u00d6mer\u2019in gel\u00admekte oldu\u011fu yoldan ba\u015fka bir yola gider.<\/p>\n Hz. \u00d6mer\u2019de g\u00f6r\u00fclen bu basiret onu \u00f6yle bir dereceye ula\u015ft\u0131rm\u0131\u015f\u00adt\u0131r ki gelecek bir emir veya h\u00fckm\u00fc Allah taraf\u0131ndan indirilmeden \u00f6nce anlayacak h\u00e2le gelmi\u015ftir.<\/p>\n Siyer kitaplar\u0131 Hz. \u00d6mer\u2019in baz\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncelerinin ayn\u0131s\u0131n\u0131n tam\u0131 ta\u00adm\u0131na Kur\u2019\u00e2n\u2019da ayet olarak gelmi\u015f oldu\u011funu bildirmektedir.<\/p>\n Bu olay ne gayptan haber vermektir, ne yersiz olarak Allah ad\u0131na s\u00f6z s\u00f6ylemektir, ne de vahiyden \u00f6nce Peygamber\u2019e neyin vahyedilece-\u011fini dile getirmektir. Bu ancak \u0130sl\u00e2m\u2019a girmi\u015f ve iman etmi\u015f bir bas\u00eeret sahibinin temennisidir. Ve \u0130sl\u00e2miyet bu basireti daha da temizlemi\u015f, ar\u0131tm\u0131\u015f ve berrak hale getirmi\u015ftir.<\/p>\n Hz. \u00d6mer bunlar\u0131 kesinlik ifade eden bir h\u00fck\u00fcm gibi \u201cbu b\u00f6yle olacakt\u0131r\u201d \u015feklinde de\u011fil de, tabii olan bir davet anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n neticesi olarak ifade etmi\u015ftir. O bu anlay\u0131\u015fla olaylar\u0131n sa\u011fa sola sapmadan na\u00ads\u0131l cereyan edece\u011fini kavramaktad\u0131r.<\/p>\n Bu basiret \u00f6zelli\u011fi \u00d6mer\u2019in birbiri ile \u00e7eli\u015fki i\u00e7erisinde olan iki davran\u0131\u015f i\u00e7erisinde olmas\u0131n\u0131 gerektirmi\u015ftir. Asl\u0131nda her iki davran\u0131\u015f da tam yerindedir. \u00d6yle ki ba\u015fka bir durumda olmak s\u00f6z konusu de\u011fildir.<\/p>\n Hz. \u00d6mer\u2019i Ras\u00fblullah ve Ebubekir d\u00f6nemlerinde kat\u0131, \u015fiddet yan\u00adl\u0131s\u0131, vurup k\u0131racak bir yap\u0131da g\u00f6r\u00fcyoruz. Ni\u00e7in?<\/p>\n \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00d6mer, Hz. Peygamber\u2019in dizginleri elinde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekil\u00adde tuttu\u011funu, onun \u00e2lemlere rahmet oldu\u011funu ve (vahyin verdi\u011fi) bir g\u00fcven i\u00e7erisinde hareket etti\u011fini bilmektedir. B\u00f6yle bir ortamda \u015fiddet\u00adli ve hiddetli olmaktan \u00d6mer korkmamaktad\u0131r. Onun bu h\u00e2li, f\u0131trat\u0131n\u0131 ortaya koymaktad\u0131r. Hem bir a\u015f\u0131r\u0131l\u0131k yapsa ve ger\u00e7ekten uzakla\u015fsa, Peygamber\u2019in eli ile do\u011fru yola iletilece\u011finden emin bulunmakta, ken\u00addisini garanti alt\u0131nda g\u00f6rmektedir.<\/p>\n Hz. Ebubekir d\u00f6neminde ise \u00d6mer ilk halifenin yumu\u015fak oldu\u011fu\u00adnu g\u00f6rmektedir. Rabb\u00e2n\u00ee bir \u00f6zellik olan bu durum halifeyi, (\u00e7abuk\u00e7a) \u00fcz\u00fclen ve g\u00f6z ya\u015f\u0131 d\u00f6ken bir yap\u0131ya sahip k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Hz. Ebubekir\u2019in bu yumu\u015fakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve merhametini dengeleyecek bir unsura kesinlikle ihti\u00adya\u00e7 vard\u0131r. \u0130\u015fte bu ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131layan \u00d6mer\u2019in s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz sertlik ve basiretidir.<\/p>\n Fakat, Hz. \u00d6mer halifelik makam\u0131na gelip \u0130sl\u00e2m davetinde birin\u00adci adam konumuna ge\u00e7ip, i\u015fleri y\u00fcr\u00fctecek hale gelince onun kat\u0131l\u0131\u011f\u0131 merhamet ve yumu\u015fakl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. T\u00e2 ki etraf\u0131ndakiler onun sert yap\u0131s\u0131ndan tela\u015fa kap\u0131lmas\u0131nlar.<\/p>\n \u00d6mer halifelik makam\u0131na gelince baz\u0131 kimseler onun sert yap\u0131s\u0131ndan korkmu\u015ftur. Zira o, Ras\u00fblullah\u2019\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda bir kimsede m\u00fcnaf\u0131kl\u0131k kokusu sezerse \u201cB\u0131rak beni Ey Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc! Onun boynunu vuray\u0131m\u201d veya \u201cEmir verin de filan onu \u00f6ld\u00fcrs\u00fcn\u201d diyen \u00d6mer idi.<\/p>\n \u0130\u015fte bu \u00d6mer, halife olunca g\u00f6zya\u015f\u0131 d\u00f6ken, gece uykular\u0131n\u0131 terkedip halk\u0131 kontrol eden, \u00fcmmetin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kollay\u0131p g\u00f6zeten bir \u00d6mer\u2019e d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n Torunlar\u0131 a\u00e7l\u0131ktan uyuyamay\u0131p a\u011flayan bir koca kar\u0131y\u0131 farkeden \u00d6mer, un ve ya\u011f gibi malzemeleri y\u00fcklenip ate\u015f yakarak yemek pi\u015fir\u00admeye giri\u015fmi\u015f, \u00fcz\u00fcnt\u00fc i\u00e7erisinde: \u201cYaz\u0131k \u00d6mer\u2019e m\u00fcsl\u00fcmanlardan nice ci\u011ferpareleri \u00d6mer b\u00f6yle a\u00e7 b\u0131rakm\u0131\u015f<\/strong>?\u201d diyerek Allah korkusundan g\u00f6z ya\u015f\u0131 d\u00f6km\u00fc\u015f, bu korku ve h\u00fcz\u00fcn i\u00e7erisinde kendisini hesaba \u00e7ek\u00admi\u015ftir.<\/p>\n E\u011fer Ebubekir d\u00f6neminde \u00d6mer\u2019in sertli\u011fi b\u00f6yle yumu\u015fakl\u0131\u011fa d\u00f6-n\u00fc\u015fse idi, kuvveti temsil ederek g\u00fcvenlik plan\u0131n\u0131 ortaya koyacak du\u00adrum olmazd\u0131.<\/p>\n Kendisi halife oldu\u011funda ayn\u0131 \u015fiddet ve sertli\u011fi g\u00f6stermeye de\u00advam etseydi \u00e7evresindekiler korkuya kap\u0131l\u0131rd\u0131. \u0130\u015fte bu sebepledir ki Hz. \u00d6mer\u2019de birbirine kar\u015f\u0131 g\u00f6r\u00fcnen iki psikolojik yap\u0131 g\u00f6rmekteyiz. Bu davran\u0131\u015flar\u0131n her ikisi de tam yerindedir, i\u00e7inde bulundu\u011fu ortam ile uyum i\u00e7erisindedir.<\/p>\n Kanaatim odur ki bunlar Hz. \u00d6mer\u2019in sahibi oldu\u011fu basiretin bir yard\u0131m\u0131d\u0131r, zira o b\u00fcy\u00fck bir basiret sahibidir. Sonra o bu basiretini, \u0130sl\u00e2m dininin h\u00fck\u00fcmlerini uygularken en iyi \u015fekilde kullanan bir kimsedir.<\/p>\n \u0130sl\u00e2miyet\u2019in ortaya koydu\u011fu emir ve yasaklar\u0131n \u015f\u00fcphesiz birtak\u0131m hedefleri ve ama\u00e7lar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n \u00d6mer bu nasslar\u0131n sadece lafz\u0131 ve zahir\u00ee anlam\u0131na ba\u011flanmakla yetinmemi\u015f, bunlar\u0131n hedef ve ama\u00e7lar\u0131n\u0131 da g\u00f6zetmi\u015ftir. Aksi halde bu nasslar birbirine kar\u0131\u015f\u0131r, Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n \u00f6\u011f\u00fctledi\u011fi anlay\u0131\u015f, ak\u0131l y\u00fcr\u00fctme ve yorum yok olurdu. \u00d6te yandan sadece ak\u0131l y\u00fcr\u00fcterek, ama\u00e7lar\u0131 g\u00f6\u00adzeterek nasslar\u0131 bir y\u00e2na b\u0131raksayd\u0131 onlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015f olurdu.<\/p>\n \u0130\u015fte bu nasslar her akl\u0131n\u0131 kullanmaya y\u00f6neli\u015finde onun yoldan sapmas\u0131n\u0131 engellemi\u015f ve nass\u0131n temel manas\u0131ndan uzakla\u015facak bir an\u00adlay\u0131\u015f olu\u015fmas\u0131na imkan b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Basiret sahibi \u00d6mer, dinin nasslar\u0131n\u0131n dine ayk\u0131r\u0131 davranmaktan veya a\u015f\u0131r\u0131l\u0131ktan koruyucu oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndedir. O ayn\u0131 zamanda bu nasslar\u0131 en g\u00fczel \u015fekilde yorumluyor ve her birini ait oldu\u011fu yere ko\u00adyarak g\u00fczel bir \u015fekilde tatbik ediyordu. O, temel kurallarla, detaylar\u0131 birbiriyle uyu\u015fturuyor, genel h\u00fck\u00fcmlerle teferruat\u0131 birbiriyle \u00e7eli\u015fme\u00adyecek \u015fekilde uyguluyordu.<\/p>\n Bu \u00f6zelli\u011fi ile Hz. \u00d6mer bazen bir tak\u0131m fikir teorileri geli\u015ftirme pozisyonlar\u0131nda olmu\u015ftur. Din \u00e2limleri Hz. \u00d6mer\u2019in f\u0131k\u0131h anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 in-celeseler Hz. \u00d6mer\u2019e ait pek \u00e7ok derin boyutlar\u0131 olan f\u0131k\u0131h teorilerini ortaya \u00e7\u0131karabileceklerdir. Hz. \u00d6mer\u2019e Allah\u2019\u0131n nasip etti\u011fi basiretle \u0130s\u00adl\u00e2m\u2019\u0131n nasslar\u0131m ve ana kurallar\u0131n\u0131 Hz. \u00d6mer\u2019in nas\u0131l derinli\u011fine anla\u00add\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyacaklard\u0131r.<\/p>\n \u0130\u015fte bu g\u00fc\u00e7l\u00fc ve b\u00fcy\u00fck ki\u015filiktir ki hep hak olmayan geli\u015fmeleri kontrol\u00fc alt\u0131nda tutmu\u015f, t\u00fcm yollan ile k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn ve \u00e7irkinli\u011fin kar\u015f\u0131\u00ads\u0131nda durmu\u015ftur.<\/p>\n Baz\u0131 kimseler Hz. \u00d6mer\u2019in bu ki\u015fili\u011fim kat\u0131 bulup, onun bir k\u0131l\u0131\u00e7 adam\u0131 oldu\u011funu, sert ve keskin uygulamalar\u0131 olan bir idareci oldu\u011funu san\u0131rlar. Bununla beraber ondaki buraya kadar s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fimiz ba\u00adsiret,; onun m\u00fckemmel ve ufku geni\u015f ki\u015fili\u011finin geriye kalan k\u0131s\u0131mlar\u0131\u00adn\u0131 tamamlay\u0131c\u0131 olmu\u015ftur. B\u00f6ylelikle kar\u015f\u0131m\u0131za, s\u00f6yledi\u011fimiz hususlar\u0131 temsil eden (bir idareci, bir kanun ve adalet adam\u0131 oldu\u011fu kadar) ede\u00adbiyat, san\u2019at ve g\u00fczellik y\u00f6nleri olan bir \u00d6mer \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n \u00dczerinde konu\u015fmakta oldu\u011fumuz ve buraya kadar baz\u0131 y\u00f6nleri ile tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00d6mer ayn\u0131 zamanda edebiyat\u00e7\u0131 y\u00f6n\u00fc ve g\u00fczel s\u00f6z s\u00f6yleme zevki olan bir ki\u015fidir.<\/p>\n O, a\u015fa\u011f\u0131daki s\u00f6z\u00fcn sahibidir: \u201cE\u011fer \u00d6mer Allah\u2019a ibadet eden ve g\u00fczel s\u00f6z s\u00f6ylemeyi tercih eden biri olmasayd\u0131, \u00f6l\u00fcme bile ald\u0131r\u0131\u015f et\u00admezdi.\u201d<\/p>\n O \u015fiir dinleyen ve \u015fiir s\u00f6yleyen biridir. Bundan zevk alan ve anla\u00adyan bir kimsedir.<\/p>\n O adalet da\u011f\u0131tma makam\u0131nda zihinlere k\u00f6t\u00fc anlamlan \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131ra\u00adcak bir \u015fiiri i\u015fitince, hemen bu \u015fiirden anla\u015f\u0131lacak k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bertaraf et\u00admi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc o adalet da\u011f\u0131tan bir makamdad\u0131r. Bu esastan hareket ede\u00adrek Hz. \u00d6mer\u2019in baz\u0131 \u015fiir beyitleri hakk\u0131ndaki yorumlar\u0131n\u0131 daha iyi an\u00adlayabiliriz.<\/p>\n Bir g\u00fcn Hz. \u00d6mer huzurunda g\u00f6r\u00fclmekte olan davada taraflardan birinin di\u011feri hakk\u0131nda \u015fu \u015fiiri s\u00f6yledi\u011fini i\u015fitir:<\/p>\n Onun kabilesi koruyup g\u00f6zetmez hi\u00e7bir zimmeti insanlara zerre kadar vermezler hi\u00e7bir hizmeti<\/p>\n Bunu \u00fczerine \u201cKe\u015fke ben de onlardan olsayd\u0131m<\/strong>\u201d der. Oysa Hz. \u00d6mer Arab\u00e7a\u2019y\u0131 \u00e7ok iyi bilen bir kimse olarak, bu \u015fiirle kar\u015f\u0131 taraf\u0131n korkak oldu\u011funun belirtildi\u011fini anlamaktad\u0131r. Ama o bir h\u00e2kim olarak insanlara dil uzat\u0131p onlara k\u00f6t\u00fc s\u00f6z s\u00f6ylemenin cezas\u0131ndan \u201cBen de on\u00adlardan olsayd\u0131m\u201d s\u00f6z\u00fc ile \u015fairi kurtarm\u0131\u015f, di\u011fer insanlara da k\u00f6t\u00fc bir \u015fey s\u00f6ylenmedi\u011fi izlenimini vermi\u015ftir.<\/p>\n Hz. \u00d6mer: \u201c\u00c7ocuklar\u0131n\u0131za \u015fiir \u00f6\u011fretiniz. Zira bu g\u00fczel ahl\u00e2k\u0131n g\u00f6stergesidir\u201d der. Bir ba\u015fka s\u00f6z\u00fcnde de: \u201cG\u00fczel \u015fiir s\u00f6yleyemeyenin edebi de g\u00fczel de\u011fildir\u201d demi\u015ftir.<\/p>\n Hz. \u00d6mer bir s\u00f6z\u00fcnde \u015f\u00f6yle der: \u201cHesaba \u00e7ekilmeden \u00f6nce kendi\u00adnizi muhasebe ediniz. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah \u201cEy insanlar! O g\u00fcn (hesap i\u00e7in) hu\u00adzura al\u0131n\u0131rs\u0131n\u0131z. Size ait hi\u00e7bir s\u0131r gizli kalmaz\u201d (Hakka\/18) buyuruyor. \u0130\u015fte bu huzura al\u0131nma g\u00fcn\u00fc gelmeden kendinizi tart\u0131ya tabi tutunuz.\u201d<\/p>\n Amac\u0131n\u0131 ifade etmek i\u00e7in Kur\u2019an\u2019\u0131n g\u00fczelli\u011finden \u015fahane bir \u015fe\u00adkilde yard\u0131m alman\u0131n g\u00fczelli\u011fine bak\u0131n\u0131z. Hz. \u00d6mer bu s\u00f6z\u00fcyle kendi\u00adlerini hesaba \u00e7ekmeleri ve hesap g\u00fcn\u00fcne haz\u0131rlanmalar\u0131n\u0131 isteyerek in\u00adsanlar\u0131 uyarmaktad\u0131r. Onun tart\u0131ya \u00e7ekilmekten maksad\u0131 budur. Zira o g\u00fcn \u201cAllah\u2019a temiz bir kalp ile gelmekten ba\u015fka ne mal ne de evlad \u00fc iyalin bir faydas\u0131 olmayacakt\u0131r.\u201d (\u015euar\u00e2\/88-89)<\/p>\n Hz. \u00d6mer bir ba\u015fka s\u00f6z\u00fcnde \u201cS\u0131rr\u0131n\u0131 saklayan tercih sahibi olur<\/strong>\u201d diyor. Buradaki \u201c\u2018tercih sahibi olur\u201d ifadesinin derin ve ince bir anlam\u0131 vard\u0131r. Yani s\u0131rr\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa vuran, onu d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n bile duymas\u0131ndan \u00e7ekinmeyen kimse o a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 \u015fey y\u00fcz\u00fcnden k\u00f6leye d\u00f6ner. Amma s\u0131r\u00adr\u0131n\u0131 saklayan kimse kendinin kral\u0131 ve i\u00e7inde bulundu\u011fu durumun efen\u00addisi olur. O halde s\u0131r sahibi a\u00e7\u0131klanmas\u0131na ihtiya\u00e7 varsa ve dilerse onu a\u00e7\u0131klar. Ama onun a\u00e7\u0131klanmas\u0131na gerek yoksa o s\u0131rr\u0131 a\u00e7\u0131klamaz gizli tutmaya devam eder.<\/p>\n Hz. \u00d6mer\u2019den rivayet edilen s\u00f6zleri inceledi\u011fimiz zaman, o s\u00f6z\u00adlerde derin anlamlar, edebiyat (zevki) ve k\u0131sa ve \u00f6z ifade \u00f6zelli\u011fi bulu\u00adruz. A\u015fa\u011f\u0131daki s\u00f6zleri bunlar\u0131n birer \u00f6rne\u011fidir:<\/p>\n Sevgin (sevdi\u011fine) k\u00fclfet y\u00fcklemesin. \u00d6fkende (\u00d6fkelendi\u011fin kimseyi) def edecek derecede olmas\u0131n.<\/p>\n Durumu batacak kadar k\u00f6t\u00fc olan kimseye pazarl\u0131k teklif edilince, a\u011fz\u0131n\u0131 doldura doldura \u201cOlmaz!\u201d diyen adam \u00e7ok tuhaf\u0131ma gider.<\/p>\n Hz. \u00d6mer\u2019in tatbik at\u0131ndaki sertli\u011fi yan\u0131nda, bu sertli\u011fi g\u00fczelle\u015fti\u00adrip incelten g\u00fczel ve kibar yanlar\u0131 da vard\u0131r.<\/p>\n Hz. \u00d6mer g\u00fczel \u015fark\u0131lar\u0131 severdi. Bir s\u00f6z\u00fcnde \u201cYolcunun \u015fark\u0131s\u0131 kervan\u0131 co\u015fturur<\/strong>\u201d demi\u015ftir.<\/p>\n Hz. \u00d6mer bu s\u00f6z\u00fc ile \u015funa i\u015faret ediyor:<\/strong> \u00c7\u00f6lde yol almakta olan kimse devesine binmi\u015f gidiyorken, uzun yolda, k\u0131s\u0131tl\u0131 imk\u00e2nlarda ve ho\u015f manalar\u0131 olan kelimeleri g\u00fczel sesi ile s\u00f6yleyerek yolculu\u011fun zor\u00adlu\u011funu yenme hususunda bir yard\u0131m alm\u0131\u015f olur.<\/p>\n S\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 yolculuk \u015fartlar\u0131 i\u00e7erisinde bu, ruhuna, akl\u0131na ve kalbine bir teselli olur.<\/p>\n Ger\u00e7ekte Hz. \u00d6mer\u2019in ki\u015fili\u011fini t\u00fcm y\u00f6nleriyle say\u0131p d\u00f6kmek ve t\u00fcm \u00f6zelliklerini dile getirmek zor bir i\u015ftir.<\/p>\n O \u00d6yle bir basiret sahibidir ki, bu basiretiyle hem kendi nefsini \u0131s\u00adlah etmi\u015f, hem de \u00fcmmet-i Muhammed\u2019in \u0131slahat\u0131na hizmet etmi\u015ftir. Bereketli \u00d6mr\u00fc s\u00fcresince \u00fcmmete faydal\u0131 olmu\u015f, arkas\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir k\u00fclt\u00fcr b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. Bu b\u00fcy\u00fck k\u00fclt\u00fcr hala Hz. \u00d6mer\u2019in t\u00fcm y\u00f6nlerini or\u00adtaya \u00e7\u0131karmaya yard\u0131mc\u0131 olacak m\u00fckemmel bir inceleme ve ara\u015ft\u0131rma\u00adya muhta\u00e7t\u0131r.<\/p>\n