H\u0131zl\u0131 okuman\u0131n faydalar\u0131 Okuma d\u00fczeyiniz nedir? Okumay\u0131 m\u0131 tercih ediyorsunuz yoksa dinleyerek izlemeyi mi? G\u00fcn i\u00e7erisinde okuyarak ve izleyerek ge\u00e7irdi\u011finiz zamanlar\u0131 hesaplay\u0131n. Okumaya ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z zamanlar\u0131n hesab\u0131n\u0131 yaparken anlayarak ve severek okudu\u011funuz metinleri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Ve severek okudu\u011funuz bu metinlerin iki hatta \u00fc\u00e7 kat\u0131n\u0131 ayn\u0131 zaman dilimi i\u00e7erisinde okuyabilece\u011finizi hayal edin. Bu hayalinizi ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in de \u015fimdi verece\u011fimiz dersleri s\u0131ras\u0131yla takip edin.<\/p>\n
Normal bir lise mezunu dakikada 150 kelime okuyabiliyor. Bu rakam ilk\u00f6\u011fretim seviyesindeki \u00f6\u011frenciler i\u00e7in normal ama lise mezunlar\u0131 i\u00e7in hi\u00e7 de normal de\u011fil. Bu, \u00e7evre yolunda saatte 45-50 km h\u0131zla araba kullanmaya benziyor. Bir lise mezunu en az dakikada 250 kelime okumal\u0131. Bu, az kitap okuyan ve g\u00fcnl\u00fck okumas\u0131n\u0131 yapmayan insanlar i\u00e7in verilen rakam. \u0130yi bir okuyucu i\u00e7in istenen rakam 500 peki, dakikada 500 kelimeye ula\u015fmak i\u00e7in neler yapmak gerekiyor?<\/p>\n
Bir\u00e7ok ki\u015fi sessiz okudu\u011funu sand\u0131\u011f\u0131 bir s\u0131rada bile asl\u0131nda sesli okumakta oldu\u011funun fark\u0131nda de\u011fildir. Okurken ya dudaklar\u0131n\u0131 k\u0131m\u0131ldat\u0131r, ya da hafif\u00e7e ses \u00e7\u0131kar\u0131r. Okurken dudaklar\u0131m\u0131z\u0131n oynamas\u0131 bir yana, g\u0131rtla\u011f\u0131m\u0131z\u0131n oynamas\u0131, hatta elimizin veya ba\u015fka bir organ\u0131m\u0131z\u0131n oynamas\u0131 bile, yaln\u0131z g\u00f6zlerimizle okumad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6sterir. B\u00f6yle bir okuyu\u015f bizi \u00e7ok yava\u015flat\u0131r. \u00d6ncelikle b\u00f6yle bir al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z varsa, bundan kurtulmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n
Sessiz okurken, okudu\u011fumuz her kelimeyi zihnimizde tekrarlar\u0131z. Bu da okumay\u0131 yava\u015flat\u0131r. G\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn g\u00f6rd\u00fckleri, sinirler taraf\u0131ndan beynimize iletilir ve idrak edilirler. Bizim bunlar\u0131 tekrar zihnimizden ge\u00e7irmemiz bo\u015f bir \u00e7abad\u0131r. Nitekim g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz manzaralar\u0131, e\u015fyay\u0131, insanlar\u0131 zihnimizde tekrar etmeden idrak ederiz. Hi\u00e7 bir \u0130nsan\u0131n g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir a\u011fa\u00e7 i\u00e7in zihnimizde “Bu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm bir a\u011fa\u00e7t\u0131r.” tarz\u0131nda bir tekrara ihtiyac\u0131 yoktur. Ancak bu \u00e7ok zor unutulabilecek bir k\u00f6t\u00fc
\nal\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131m\u0131zd\u0131r. Bundan kurtulmak \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 gerektirir.<\/p>\n
Ancak bu k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 yenebilenler, ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir okuma h\u0131z\u0131na ula\u015f\u0131rlar. Okumadaki k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 b\u0131rakmak zannedildi\u011fi kadar kolay de\u011fildir. \u00d6zellikle belli bir ya\u015fa kadar gelmi\u015f insanlar i\u00e7in i\u015fin zorlu\u011fu artar. \u0130lkokul s\u0131ralar\u0131ndan ba\u015flanarak kazan\u0131lm\u0131\u015f ve uzun y\u0131llar boyunca kemikle\u015ftirilmi\u015f k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131klar bir \u00e7\u0131rp\u0131da terk edilemez. Tek \u00e7are yo\u011fun ve \u0131srarl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarla bu k\u00f6t\u00fc al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n yerini alacak \u0130yi al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n geli\u015ftirilmesidir. Y\u0131lmamak, kolay ba\u015far\u0131lar beklememek gerekiyor. \u00d6nemli olan belli bir metni k\u0131sa bir s\u00fcrede okumak de\u011fildir. H\u0131zl\u0131 okuma bizim normal okuma al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z haline gelmelidir. Bu sa\u011flanmad\u0131k\u00e7a tam ba\u015far\u0131 elde edilemez.<\/p>\n
G\u00f6z ile okuma aras\u0131ndaki ili\u015fki Bir\u00e7ok insan, okurken her hece \u00fczerinde g\u00f6zlerini bir kere durdurarak sat\u0131r boyunca gereksiz bir\u00e7ok s\u0131\u00e7ramalar yapar. Bir sat\u0131r boyunca g\u00f6zlerimiz ne kadar az s\u0131\u00e7rama yap\u0131yor, ne kadar az durakl\u0131yor, biz bir bak\u0131\u015fta ne kadar geni\u015f bir sat\u0131r par\u00e7as\u0131n\u0131 g\u00f6rebiliyorsak; o kadar h\u0131zl\u0131 okuruz. Bir bak\u0131\u015fta ne kadar geni\u015f bir sat\u0131r par\u00e7as\u0131n\u0131 g\u00f6rebiliyorsak; o kadar h\u0131zl\u0131 okuruz. Bir bak\u0131\u015fta bir sat\u0131r\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar geni\u015f bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc g\u00f6rmeliyiz. Biz g\u00f6z\u00fcn sat\u0131r \u00fczerindeki her s\u0131\u00e7ray\u0131\u015f\u0131na “saptama” ad\u0131n\u0131 veriyoruz. G\u00f6zlerinizi daima ileriye bakmaya zorlay\u0131n\u0131z. Okuyamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z veya tam kavrayamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z b\u00f6l\u00fcmler olursa, asla geriye d\u00f6n\u00fc\u015f yapmay\u0131n\u0131z. H\u0131zl\u0131 okuma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda ba\u015flang\u0131\u00e7ta anlama okuma h\u0131z\u0131na feda edilebilir.<\/p>\n
Anlayamasan\u0131z bile h\u0131zl\u0131 okuyunuz.<\/strong> Zamanla anlama seviyeniz normal okumadakinden de daha Bir kelimeyi meydana getiren harfler, bir bak\u0131ma onun rengi gibidir. Biz bu kelimeyi daha Ak\u0131l, okuma ili\u015fkisi Kalabal\u0131k bir trafik i\u00e7inde ilerlemeye \u00e7al\u0131\u015fan bir otomobil i\u00e7inde olmaktansa, bir helikopter ile y\u00fckseklerde u\u00e7up gitmek misalinde oldu\u011fu gibi, b\u00fct\u00fcne g\u00f6z gezdirmeye \u00e7al\u0131\u015fmak gerekir. Ak\u0131l daima g\u00f6zlerin \u00f6n\u00fcnde yer al\u0131r. Yava\u015f okuma s\u0131ras\u0131nda ak\u0131l b\u00fcy\u00fck bir tembellik i\u00e7indedir. G\u00f6zlerin okumas\u0131n\u0131 bekler. G\u00f6z okuyamazsa, geri d\u00f6ner, durur, \u00e7abalar; ak\u0131l neden sonra g\u00f6z\u00fcn okudu\u011funu kavramaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. B\u00fct\u00fcn y\u00fck g\u00f6zler \u00fczerindedir. H\u00e2lbuki h\u0131zl\u0131 okumada ak\u0131l daha g\u00f6zlerin okumad\u0131\u011f\u0131, hen\u00fcz s\u0131ras\u0131 gelmemi\u015f kelimeleri tahmin etmeye, kavramaya \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Ak\u0131l bu aktif haliyle g\u00f6zlerin en b\u00fcy\u00fck yard\u0131mc\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\n Yava\u015f okumada ak\u0131l fren g\u00f6revi yaparken, h\u0131zl\u0131 okumada \u00e7ekici lokomotiftir. “Leb demeden leblebiyi anlamak.” misalinde oldu\u011fu gibi, \u00e7o\u011fu zaman s\u00f6z\u00fcn nas\u0131l bitece\u011fi, hangi kelimeden sonra hangi kelimenin gelece\u011fi bellidir. Ak\u0131l giri\u015fkenli\u011fi elde tuttu\u011fu s\u00fcrece hep \u00f6nde ko\u015facak g\u00f6zler. Ona yeti\u015fmek i\u00e7in alabildi\u011fine h\u0131zlanacakt\u0131r. \u0130\u015fte h\u0131zl\u0131 okuma bu y\u00f6n\u00fcyle yava\u015f okumadan daha b\u00fcy\u00fck bir dikkat ve zihin uyan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ister. Yine bu y\u00f6n\u00fcyle daha ba\u015far\u0131l\u0131d\u0131r. H\u0131zl\u0131 okuyan, bu sebeple okudu\u011funu yava\u015f okuyana nispetle \u00e7ok daha iyi anlar, kavrar. \u0130yi d\u00fczenlenmi\u015f bir metne bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda akl\u0131n \u00f6nde gitmesine yard\u0131mc\u0131 olacak bir\u00e7ok i\u015faretler vard\u0131r.<\/p>\n \u0130yi bir okuyucu, ele ald\u0131\u011f\u0131 metnin de\u011fi\u015fik b\u00f6l\u00fcmlerinde de\u011fi\u015fik okuma h\u0131zlar\u0131 kullanarak metni daha k\u0131sa zamanda daha iyi \u00f6z\u00fcmleyebilir. Genellikle metnin dikkat noktalar\u0131 ba\u015f ve son taraflarda toplanm\u0131\u015ft\u0131r. Bilhassa metinlerin sonu\u00e7 b\u00f6l\u00fcmleri bu bak\u0131mdan en \u00f6nemli b\u00f6l\u00fcmlerdir.<\/p>\n Paragraflar halinde yaz\u0131lm\u0131\u015f bir metinde her paragraf\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7 ve bitim c\u00fcmleleri o paragrafta verilmek istenen mesaj\u0131 belirleyen c\u00fcmlelerdir. Bu dikkat noktalar\u0131n\u0131 bilen okuyucu, bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalan b\u00f6l\u00fcmlerde okuna h\u0131z\u0131n\u0131 \u00e7ok art\u0131rabilir, hatta baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmleri okumadan ge\u00e7ebilir. Biz sadece dikkat noktalar\u0131n\u0131 okuyarak metni % 100’e yakla\u015fan oranda hele d\u00fc\u015f\u00fcnce tarz\u0131na al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z, tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir yazar\u0131 okurken, bu i\u015f daha da kolay olur.<\/p>\n Herhangi bir okuyucu ele ald\u0131\u011f\u0131 metinle ilgili olarak birtak\u0131m anahtar kelimeler belirler. Bu belirleme ya metin ba\u015fl\u0131\u011f\u0131na, ya da giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalara g\u00f6re olabilir. Daha sonra metin h\u0131zla okunurken dikkat bu kelimelerin ge\u00e7ti\u011fi b\u00f6l\u00fcmler \u00fczerinde yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131labilir. Bu i\u015flem san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 kadar zor de\u011fildir.<\/p>\n Kald\u0131r\u0131m boyunca s\u0131ralanm\u0131\u015f bir\u00e7ok otomobil i\u00e7inden kendimize ait olan\u0131 bulabilmek i\u00e7in her otomobili ayr\u0131 ayr\u0131 incelememize gerek yoktur. Arabam\u0131z bir anda g\u00f6z\u00fcm\u00fcze \u00e7arpar. Bir metin i\u00e7inde ge\u00e7en anahtar kelimeler i\u00e7in de durum bundan farkl\u0131 de\u011fildir. Burada dikkat edece\u011fimiz bir husus, dikkat uyar\u0131ld\u0131k\u00e7a, b\u00fct\u00fcn kelimeler birbirine benzer g\u00f6r\u00fcnmeye ba\u015flar. Bu konuda yeteneklerimizi geli\u015ftirmek gerekir.<\/p>\n \u0130yi bir okuyucu, okuyaca\u011f\u0131 metni \u00f6nceden inceleyerek metin hakk\u0131nda bilgi sahibi olur ve uygulayaca\u011f\u0131 okuma tekniklerini belirler. Bu inceleme k\u0131sa metinlerden ziyade uzun metinler ve kitaplar i\u00e7in yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Metnin incelenmesinde ak\u0131l ve d\u00fc\u015f\u00fcnce daima \u00f6nde olmal\u0131d\u0131r. B\u00f6ylece pek \u00e7ok zaman kazanabiliriz. Metin \u00e7ok h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde g\u00f6zden ge\u00e7irilirken, \u00f6nemli ba\u015fl\u0131klara dikkat edilir. Bir yandan da “\u00d6n metni \u00f6zetiyle okumak benim i\u00e7in yararl\u0131 m\u0131d\u0131r? Nas\u0131l okuma tekni\u011fi uygulamal\u0131y\u0131m? Yazar\u0131n amac\u0131 nedir?” gibi sorular\u0131n cevapland\u0131r\u0131lmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Bu sorulara cevap bulabildik\u00e7e metni se\u00e7me, h\u0131z\u0131m\u0131z\u0131 ayarlama ve gereksiz b\u00f6l\u00fcmleri atlama imkan\u0131 elde edilir.<\/p>\n H\u0131zl\u0131 okuman\u0131n en ba\u015fta gelen kural\u0131, \u00e7abuk kavrama ile bellek aras\u0131nda sa\u011flam bir ba\u011f kurmakt\u0131r. \u00c7abuk kavramak i\u00e7in ise dikkati yap\u0131lan i\u015fe vermek \u015fartt\u0131r.<\/p>\n Bu teknikte bir \u00f6nceki se\u00e7meliokuma dan farkl\u0131 olan husus, metnin baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerinin hi\u00e7 okumadan ge\u00e7ilmesidir. Tekni\u011fin temel ilkesi, metnin genel anlam\u0131na zarar vermeksizin okunan s\u00f6zc\u00fck say\u0131s\u0131n\u0131 azaltmakt\u0131r. G\u00f6z yelpazemiz yaln\u0131zca enine bir geni\u015fli\u011fe sahip de\u011fildir. D\u00fc\u015fey olarak da bir y\u00fcksekli\u011fi vard\u0131r. Biz bir sat\u0131ra bakarken alt\u0131ndaki ve \u00fcst\u00fcndeki sat\u0131rlar\u0131 da k\u0131smen g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Kurallara uygun olarak d\u00fczenlenmi\u015f c\u00fcmlelerde “\u00f6zne” en ba\u015fta, “y\u00fcklem” en sonda yer al\u0131r.<\/p>\n Y\u00fckleme en yak\u0131n olarak s\u00f6ylenmi\u015f \u00f6\u011fe, en \u00e7ok vurgulanan en can al\u0131c\u0131 \u00f6\u011fedir. Biz bu \u00f6zellikten de faydalanabiliriz. Her c\u00fcmlenin ilk kelimesi ile sonda yer alan iki kelimesini okumak, o c\u00fcmlede belirtilen fikri anlamakta esas olacakt\u0131r. Dikkat bu kelimelerde yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rsa, di\u011fer kelimelerden baz\u0131lar\u0131 okunmadan ge\u00e7ilebilir. Damak bir k\u00fclt\u00fcr i\u015fidir. H\u0131zl\u0131 okumak ise, bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn geli\u015fmi\u015fli\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde ba\u015far\u0131ya ula\u015fabilecek bir okuma tekni\u011fidir.<\/p>\n K\u00fclt\u00fcr zenginli\u011finiz artt\u0131k\u00e7a, kelime bilginiz, hazineniz b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e daha h\u0131zl\u0131 okuyacaks\u0131n\u0131zd\u0131r. Bunlara dikkat H\u0131zl\u0131 okuma, \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde bilgi seviyemize, k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcze ba\u011f\u0131ml\u0131d\u0131r. Kelime hazinesi \u00e7ok dar insanlar h\u0131zl\u0131 okuyamazlar. Eski, yeni, yerli, yabanc\u0131, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde kullan\u0131lan; kitaplara, dergilere, gazetelere giren her kelimeyi bilmek gerek. H\u0131zl\u0131 okumak isteyenler her \u015feyden \u00f6nce kelime hazinelerini geni\u015fletmelidirler.<\/p>\n \u2022 H\u0131zl\u0131 okuma i\u00e7in uygun bir ortam haz\u0131rlay\u0131n\u0131z.<\/p>\n \u2022 \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131z\u0131 kolaydan zora giden metinler \u00fczerinde yap\u0131n\u0131z.<\/p>\n \u2022 Asla geriye d\u00f6n\u00fc\u015fler yapmamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z.<\/p>\n \u2022 Okurken a\u011fz\u0131n\u0131z veya ba\u015fka bir yerinizle oynamay\u0131n\u0131z<\/p>\n \u2022 Okuduklar\u0131n\u0131z\u0131 zihninizden tekrarlamay\u0131n\u0131z ve metni elinizle takip etmeyiniz.<\/p>\n \u2022 G\u00f6z yelpazenizi geni\u015fletmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n\u0131z.<\/p>\n \u2022 Saptama say\u0131lar\u0131n\u0131 azalt\u0131n\u0131z. G\u00f6z yelpazeleri m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar \u00fcst \u00fcste gelmesin.<\/p>\n \u2022 Akl\u0131n\u0131z daima \u00f6nde gitsin, zihnen uyan\u0131k bulunun.<\/p>\n \u2022 Her hafta bir kere \u00f6rnek bir metin \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015farak \u00f6l\u00e7\u00fcm yap\u0131n ve grafikleri doldurun<\/p>\n \u2022 Kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131z yetene\u011fi kullan\u0131n ve geli\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131n.<\/p>\n \u2022 Her zaman sa\u011fdan sola olan metinlerden de\u011fil, soldan sa\u011fa yaz\u0131lan metinlerden de d\u00fczenli okumalar yap\u0131n.<\/p>\n \u2022 “Ve, hem, daha, bundan ba\u015fka, buna ilaveten, ayn\u0131 zamanda, buna paralel olarak, bunun gibi, ayn\u0131 \u015fekilde, ama, fakat, lakin, halbuki, ancak, buna ra\u011fmen, bil\u00e2kis, buna kar\u015f\u0131n, mamafih gibi metni anlamay\u0131 kolayla\u015ft\u0131ran i\u015faretler dikkat edin.<\/p>\n
\ny\u00fckse\u011fe \u00e7\u0131kacakt\u0131r. Bunun i\u00e7in ba\u015flang\u0131\u00e7 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda daima kolay metinleri se\u00e7iniz. Bu
\nmetinler ayn\u0131 zamanda yazma kurallar\u0131na uygun metinler olsun. Devrik c\u00fcmlelerin s\u0131k\u00e7a
\nyer ald\u0131\u011f\u0131 metinleri okumaktan ka\u00e7\u0131n\u0131n.<\/p>\n
\n\u00f6nceleri o kadar \u00e7ok okumu\u015f, o kadar \u00e7ok kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z ki, daha g\u00f6r\u00fcr g\u00f6rmez tan\u0131r\u0131z. \u00c7ok iyi
\ntan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir insan\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f gibiyizdir. O insan\u0131 tan\u0131mak i\u00e7in derinden derine bir inceleme
\ngerekmez, \u00fczerindeki elbiseler de\u011fi\u015fse bile tan\u0131r\u0131z. Kelimeler de \u00e7e\u015fitli ekler alsalar bile kolayca bir bak\u0131\u015fta tan\u0131n\u0131rlar. Biz de bundan yararlanmal\u0131y\u0131z. Hece hece okumak yerine, kelimeleri bir b\u00fct\u00fcn olarak g\u00f6rmeye \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z.<\/p>\nH\u0131zl\u0131 Okuma Becerileri<\/h3>\n
Anahtar kelimeler<\/h3>\n
\u00d6n inceleme<\/h3>\n
Ana fikir analizi<\/h3>\n