Karadeniz Bölgesinin Genel Özellikleri Nelerdir?
Türkiye’nin yedi bölgesinden biri olan Karadeniz Bölgesi’nin genel özellikleri bu yazımızda maddeler halinde açıklanmıştır.
Karadeniz Bölgesi’nin Önemli Özellikleri
* Bölgenin Türkiye ekonomisine en önemli katkısı maden çıkarımıdır. Taş kömürünün tamamı ve bakır üretiminin yaklaşık yarısı bölgeden elde edilir.
* Bölge Türkiye’nin en geniş orman alanlarına sahiptir.
* Orman yangınlarının en az görüldüğü bölgemizdir.
* Orman deniz seviyesinden başlar. Bunun nedeni yağış rejiminin düzenli olmasıdır.
* Türkiye balık üretiminin büyük bir bölümü (%67) Karadeniz Bölgesi’nden sağlanır.
* Bölge Türkiye fındık üretiminde %80 ile birincidir.
* Türkiye’de üretilen çayların tamamı bu bölgede üretilmektedir.
* Bölge kenevir üretiminde birincidir.
* En fazla yağış alan ve yağış rejimi en düzenli olan bölgemizdir.
* Yağışın fazla olmasından dolayı kimyasal çözülme görülür.
* Yağışın fazla olmasından dolayı nadasın en az olduğu bölgemizdir.
* Bağıl nemin ve bulutluluk oranının en fazla olduğu bölgemizdir.
* Nem oranının yüksek olmasından dolayı yıllık sıcaklık farklarının en az olduğu bölgemizdir.
* Bulutluluk oranının fazla olmasından dolayı güneş enerjisinden en az yararlandığımız ve buharlaşmanın en az olduğu bölgemizdir.
* Deniz turizminin en kısa sürdüğü ve en geç başladığı bölgemizdir.
* Heyelanın en fazla görüldüğü bölgemizdir.
* Doğu Karadeniz Bölümü ülkemizin en çok göç veren bölümüdür.
* Dağınık yerleşmenin en yaygın olduğu bölgemizdir.
* Kırsal yerleşmelerde ahşap yapılar yaygındır.
* Kırsal nüfus oranının ve tarımsal nüfus yoğunluğunun en fazla olduğu bölgemizdir.
* Boylam farkı en fazla olan ve buna bağlı olarak yerel saat farkı da en fazla olan bölgemizdir.
Yer şekilleri
- Bölgenin en önemli yer şekillerini kıyıya paralel uzanan dağlar oluşturur. Buna bağlı olarak:
- Ilıman iklim özellikleri iç kesimlerde görülmez.
- Kıyı ile iç kesimler arasında ulaşım zor olup, ulaşımda geçitlerden yararlanılır. (Zigana – Kop – Ecevit)
- Kıyıda girinti ve çıkıntı az olup, doğal liman bakımından fakirdir.
- Kıta sahanlığı dar olup, falez bakımından zengindir.
- Bafra ve Çarşamba deltaları bölgenin en önemli düz alanlarıdır.
- Sinop Yarımadası bir tombolodur.
Akarsu ve gölleri
- Bölgenin en önemli akarsuları; Bartın Çayı, Filyos Çayı, Kızılırmak, Yeşilırmak ve Çoruh Nehri’dir.
- Tortum, Sera, Abant, Yedigöller ve Uzungöl bölgenin başlıca göllerdir.
- Bu bölgedeki akarsuların boyları kısa olduğu için baraj yapımına elverişli değildir.
İklim ve bitki örtüsü
- Bölgenin kıyı kesiminde ılıman iklim, iç kesimlerinde karasal iklim özellikleri görülür.
- Türkiye’de yağış miktarının, bulutluluk oranının ve bağıl nemin en yüksek olduğu bölgedir.
- Orta Karadeniz Bölümü’nde yer şekilleri daha alçak olduğu için yağış miktarı diğer bölümlerden daha azdır.
- Sıcaklık ortalaması 13 – 15 derece arasında olup, sıcaklık farkı azdır.
- Bitki örtüsü kıyılarda orman, iç kesimlerde, bozkır, yüksek yerlerde çayırdır.
Nüfus ve yerleşme
- Karadeniz Bölgesi’nde nüfus yoğunluğu Türkiye ortalamasının altındadır.
- Nüfusunun büyük bir kısmı kıyı kesimlerde toplanmıştır.
- Yer şekilleri dağlık ve engebeli olduğu için fizyolojik ve tarımsal nüfus yoğunluğu fazladır.
- Doğu Karadeniz Bölümü, bölgenin ve Türkiye’nin en çok göç veren bölümüdür.
- Türkiye’de dağınık kırsal yerleşmenin en fazla olduğu bölgedir. Kırsal alanlarda divan yerleşmeleri görülür.
- Kırsal alanlarda yapı malzemesi olarak ahşabın en çok kullanıldığı bölgedir.
Ekonomik faaliyetler
- Bölgede nüfusun %80’i tarım ve hayvancılıkla uğraşır.
- Tarımda makineleşmenin en az olduğu bölgelerden biridir.
- Çay, fındık, mısır, tütün, soya fasulyesi, kivi ve pirinç en önemli tarım ürünleridir.
- Balıkçılıkta ilk sırada yer alır. Arıcılık ve büyükbaş hayvancılık gelişmiştir.
- Taş kömürü, bakır ve manganez bölgenin en önemli madenleridir.
- Batı Karadeniz’de demir-çelik ve orman ürünleri sanayisi, Orta ve Doğu Karadeniz’de tarıma dayalı sanayi gelişmiştir.
- Samsun, Zonguldak ve Karabük sanayinin en çok geliştiği illerdir.
- Bölgenin doğa turizmi potansiyeli yüksektir.
- Sümela Manastırı, Abant, Yedigöller, Safranbolu, Ayder, Alacahöyük ve Ballıca Mağarası önemli turizm merkezleridir.