Fatih Sultan Mehmed Hristiyanlığa meyletmiş midir?
Fatih, fetihten sonra İstanbul zorla aldığı bir şehir olmasına rağmen Hristiyanlar’ın burada yaşamasına müsaade ettiği gibi, kaçanların geri dönmesi için de çaba sarf etti. Bizanslı birçok Rum da gerek Müslümanlığı kabul etsin, gerekse etmesin Osmanlı İmparatorluğu’nun hizmetine alındı. Fatih bunların yanısıra Gennadius lakabı ile patrik seçilen Georgios Skolarios’la, Pammakaristos Manastırı’nda (Fethiye Cami) Hristiyanlık akaidi üzerine tartışmaya girişmiş ve bu müzakerenin yazılmasını istemişti. Bu hadise batıda bir takım şayialara sebep oldu ve onun Hristiyanlığa meylettiği yönünde bir takım fikirler ileri sürüldü. Bizzat papa II. Pius, Fatih’e hitaben bir mektup yazarak (1461-1464 arası) birkaç damla su ile vaftiz edilmek suretiyle dünyanın hükümdarı olacağını belirterek, onu Hristiyanlığa davet etti. Bu mektup ve cevabı daha Fatih’in sağlığında 1475’te Treviso’da basıldı. Ancak ne bu mektup Fatih’e gönderilmiş, ne de Fatih buna cevap vermişti. Mektubu yazan papa, Fatih’in ağzından buna bir de cevap uydurmuştu.
Fatih’in İstanbul’un fethinden sonra buradaki Ortodokslara karşı iyi davranması, onun müsamahakâr olması ve Hristiyan dünyasındaki ikiye bölünmüşlüğü devam ettirmek istemesinden kaynaklanıyordu. Geniş bir düşünce ufkuna sahip olduğu için, Hristiyanlığı yakından tanımaya çalışmıştı.
Fatih’in annesinin Hristiyan olması yüzünden, onun da bu dine karşı ilgi duyduğu söylenir. II. Murad’ın eşlerinden birisi Sırbistan Kralı Jorj Brankoviç’in kızı Mara Despina’dır. 1435’te II. Murad’la evlenen Mara dinini değiştirmemiş, ölünceye kadar Hristiyan kalmıştı. Fatih’in, Selanik’teki Küçük Ayasofya Manastırı’nı ve çevresindeki araziyi tahsis ederken ondan “Hristiyan kadınlarının en yücelerinden anam Despina Hatun”” diye bahsettiği için öz annesi olduğu yorumları yapılmıştır. Ancak bu yanlıştır. Çünkü Fatih’in öz annesi Hüma Hatundur ve oğlunun hükümdarlığından önce 1449’da Bursa’da ölmüştür.